screenreader.back to home

POST X

Antwerpen

Stationsontwikkeling op een voormalige postsorteersite: 9 gebouwen rond één centraal binnenplein met kantoren, facilitair centrum met retail- en servicemogelijkheden, praktijkgericht onderwijscentrum Syntra, mastergebouw lokale politie Antwerpen en een ondergrondse parking.

Op het voormalige postsorteerterrein van Antwerpen, in de zogenaamde ‘groene vallei’, is een ambitieuze stadsontwikkeling gerealiseerd. Gelegen op een strategische knooppuntlocatie met optimale bereikbaarheid via verschillende vervoersmodi, is Post X ontworpen als een dense, kwaliteitsvolle bebouwing die andere stedelijke gebieden vrijwaart. Het project omvat negen gebouwen, zorgvuldig geordend rond een centraal publiek binnenplein. Dit plein vormt het hart van de site en verbindt de verschillende volumes tot een samenhangend geheel. Een rondgang begeleidt bezoekers naar de inkomhallen en zorgt voor een natuurlijke circulatie doorheen de site.

Architectuur en stedenbouw

Het stedenbouwkundig ontwerp van Post X is gebaseerd op een plint met daarop negen volumes, waardoor de site zich op twee manieren manifesteert. Langs de Antwerpse Ring vormen repetitieve, gesloten gevels een krachtig stedelijk statement dat inspeelt op de snelle verkeersstromen, terwijl één volume boven de rest uittorent en zo de bakenfunctie van de site benadrukt. Aan de zijde van de stad en de stationsbuurt vloeit de open ruimte doorheen de site en mondt uit in een levendig binnenplein, dat als centraal ontmoetingspunt fungeert en de gebouwen onderling verbindt. Het masterplan, dat in totaal 130.000 m² bovengrondse oppervlakte omvat, is zorgvuldig geordend om een harmonieuze balans te creëren tussen functies.

Langs de Ring overheerst een grootstedelijk karakter met een focus op kantoren, terwijl aan de zijde van de stad en de stationsbuurt een gemengd programma is voorzien. De volumes langs de Singel zijn meer osmotisch vormgegeven, met gearticuleerde gevels en een open karakter. De onderlinge afstanden tussen de gebouwen zijn bepaald op basis van lichtstudies, zodat daglicht optimaal binnenvalt en interessante doorzichten ontstaan die de relatie tussen de Ring, het spoor en de Singel versterken.

De connectie met de stad wordt verder versterkt door het terrein licht te verhogen, waardoor de nieuwe voetgangersbrug vanuit het stationsplein rechtstreeks aansluit op het binnenplein.

Programma en functie

  • Passieve kantoren: Flexibel indeelbare kantoren ontsloten via de rondgang rond het binnenplein. Elke inkomhal heeft een eigen accentmuur in een andere natuursteen.

  • Facilitair centrum: Gelegen langs de Binnensingel voor maximale interactie met de buurt. Bevat een business center, vergaderzalen, een hotel (Park Inn), sport- en ontspanningsfaciliteiten, restaurants en een supermarkt.

  • Onderwijs (Syntra): Een praktijkgericht onderwijscentrum, laagdrempelig en toegankelijk, met een interne organisatie geïnspireerd door revolutionaire scholen als het Bauhaus. Het gebouw is verticaal georganiseerd met zones voor publieke functies, technische ateliers, theorielokalen en administratieve ruimtes.

  • Publieke dienstverlening (Lokale Politie Antwerpen): Het mastergebouw van de politie is ontworpen rond een centrale patio, wat de interactie en samenhang binnen het korps versterkt. De wisselwerking tussen kantoor- en interventiefuncties is een integraal onderdeel van het ontwerp.

Materialiteit en duurzaamheid

De eenheid van de site wordt versterkt door een consequent en subtiel materiaalgebruik. De gevels zijn bekleed met lichtgewicht geanodiseerd aluminium in verschillende zilvernuances, wat een spel van reflectie en kleur creëert. Accentgevels markeren specifieke gebouwen, zoals de gouden steenafwerking aan de zijgevel van het politiegebouw, een knipoog naar de historische architectuur van de Cogels Osylei.

Post X is het eerste passiefkantoorgebouw in Antwerpen. Verwarming en koeling gebeuren via betonkernactivering, zonder airconditioning. De gevels zijn ontworpen voor een optimale balans tussen daglicht en zonwering, met automatische geperforeerde aluminium panelen die oververhitting voorkomen. De consequente materialisatie draagt niet alleen bij aan de energieprestatie, maar minimaliseert ook afval tijdens de bouw.

Dynamiek en verbinding

Post X is niet enkel een architecturaal statement, maar vormt ook een nieuwe schakel tussen de dichtbebouwde binnenstad en het NMBS-station Antwerpen-Berchem. Het binnenplein en de open ruimten sluiten naadloos aan op de publieke ruimte van de stationsomgeving en creëren een dynamische, multifunctionele stadsomgeving die zowel overdag als ’s avonds actief blijft.

Programma
Kantoren, Masterplan, Onderwijs
Status
Uitgevoerd
Bouwkost
€145.000.000
Start ontwerp
2010
Einde uitvoering
2022
Duurzaamheid
Syntra: E49 en K25; Kantoren: passief
Opdrachtgever
IRET development - Immo Berchem X
Oppervlakte
165.000m²
Fotograaf
Lucid, Johnny Umans, Egbert De Boer
Plaats
Antwerpen
Procedure
Wedstrijd laureaat
Ontwerpverband
BEEL Architecten i.s.m. Jasper-Eyers Architecten
Technieken
VK Engineering
Stabiliteit
STEDEC
Akoestiek
VK Engineering